Navigation

Velsenaren zijn creatief! En... weten wat ze willen! En ook wat ze niet willen! Helaas hebben onze politici daar vaak geen boodschap aan. Soms wordt oeverloos 'gepraat' zonder resultaat. Dan wordt plotseling voortvarend gehandeld, maar... tegen de zin van héél véél Velsenaren. Wat nu? Vaak blijken Velsenaren (ook kersverse) dan creatiever dan onze politici:

Koopgoot en dwarsliggers

In november 2010 ben ik IJmuidenaar geworden. In een half jaar ben je nog lang niet ingeburgerd en dat heeft soms zijn voordelen. Als half ingeburgerde buitenstaander kun je namelijk een beetje fris en nuchter tegen sommige zaken aankijken. Zo ben ik, als geboren en getogen Rotterdammer, vrijwel constant met enige stomheid geslagen als ik alle plannen en voornemens inzake de aan te leggen “koopgoot” in de Lange Nieuwstraat aanschouw. Nu ben ik geen stedebouwkundige of architect maar ik vraag me toch regelmatig af wat nu precies de toegevoegde waarde zal zijn van een verdiept aangelegde winkelstraat, precies op de plaats, waar volgens mij een van de doorlopende wegen van IJmuiden loopt.

In mijn geboortestad Rotterdam is de originele naam van de “koopgoot” namelijk “Beurstraverse” en als ik dan op Wikipedia opzoek wat een traverse precies inhoudt dan stuit ik op de volgende omschrijving: “het woord traverse wordt in de Nederlandse taal voor een aantal zeer uiteenlopende zaken gebruikt. In de meest letterlijke betekenis is het een 'dwarsstap' of 'oversteek'.”

Situering van de Rotterdamse “koopgoot”

Een oversteek dus en in het prachtige Rotterdam wordt met de Beurstraverse de drukke Coolsingel ondergronds overgestoken. Verder sluit de Beurstraverse aan op het (ondergrondse) metrostation Beurs en zo zijn twee vliegen in één klap gevangen: een oversteek van de Coolsingel en een ingang van het metrostration.

Gaan we terug naar mijn huidige domicilie IJmuiden met haar plannen om, naar Rotterdams voorbeeld, een “koopgoot” aan te leggen. Nog los van de naam “koopgoot”, want zo hebben de aanleggers van de goot in Rotterdam hem toch nooit willen noemen, vraag ik mij af wat het nut is van verdiept winkelen als er niets “gepasseerd” dient te worden. Volgens mij wordt het dan toch echt nooit iets meer dan winkels op kelderniveau, die dan via een roltrap te bereiken zijn. Weinig toegevoegde waarde en een berg overlast en ellende. Ik kan me levendig voorstellen dat de plaatselijke middenstand enige vraagtekens heeft geplaatst bij het hele plan: een van de doorlopende wegen in IJmuiden moet langdurig op slot om een tochtige goot dwars door het centrum aan te leggen.

Terecht zijn de winkeliers gaan dwarsliggen en juist dat dwarsliggen heeft mij op een geheel ander idee ten aanzien van een aan te leggen koopgoot gebracht. Want waarom leggen we die koopgoot niet echt dwars zodat het geheel daadwerkelijk een traverse gaat vormen? Een ondergrondse traverse van de Lange Nieuwstraat. Net als in Rotterdam sla je dan meerdere vliegen in één klap: een echt functionele koopgoot, onder een redelijk drukke weg door en het bebouwen van een plek, die al een tijdje een doorn in het oog is: de, voor een zich serieus noemend stadscentrum, toch echt onooglijke zandkuil tussen Spaarnestraat en Merwedestraat.

Een mooie plek voor een echt functionele “koopgoot”

De onooglijke zandvlakte, midden in het centrum

De niet al te monumentaal aandoende aanblik van de Velserhof

Daarnaast wordt het toch niet al te monumentale en slechts naar één kant gerichte winkelcentrum Velserhof op het Marktplein vervangen door een brede, verdiepte winkelstraat die uiteindelijk eindigt bij het Oosterduinplein. Tegelijkertijd sluit de dwarse goot aan op het sloop- en nieuwbouwproject van de woningen aldaar (hoek Marktplein/Lange Nieuwstraat).

“Mijn” koopgoot zou dus moeten gaan liggen in het (rode) gebied tussen het Oosterduinplein en de Rijnstraat, een gebied dat redelijk gemakkelijk te bebouwen en herbouwen is zonder dat een van de belangrijkste verkeersaderen door het centrum tijdenlang volkomen platligt en daarna door het leven zou moeten gaan als smal eenrichtingsweggetje. Verder is het met winkels te bebouwen gebied aanzienlijk breder dan bij het oorspronkelijke koopgootplan het geval is. Bovendien kunnen de te bouwen winkels bestaan uit drie niveaus (gootniveau, straatniveau en een verdieping). In het oorspronkelijke plan kun je geen hoge winkels bouwen en kun je slechts één kant van de goot gebruiken voor winkels, aan de andere kant bevinden zich immers woningen en het kantoor van de woningstichting.

Zo is het nu, een kale vlakte….

En zo kan het worden, de Rotterdamse goot in de IJmuidense zandvlakte

Met een dwarse goot is het mijns inziens mogelijk om een al tijdenlang braakliggend terrein alsmede een dood-aandoend gedeelte van het winkelcentrum, dat thans op het Marktplein is gesitueerd, te betrekken in een nieuw centrumplan. Vanuit de “dwarse” goot kunnen er vervolgens impulsen uitgaan om ook het huidige winkelgebied aan de Lange Nieuwstraat te revitaliseren maar dat dan wel in samenwerking met de mensen, waar het in een winkelcentrum om draait: de winkeliers en hun publiek.

Jan van den Heuvel